ខែវិច្ឆិកា ប្រែ​ថា សត្វ​ខ្ទួយ

2368
ចែករម្លែក
  • 3
    Shares
  • ​អ្នក​កើត​ខែ​នេះ​មាន​តណ្ហា​ក្រាស់​

(​ភ្នំពេញ​)៖ ពាក្យ​ថា វិច្ឆិកា មកពី​ភាសាបាលី និង ភាសាសំស្ក្រឹត ថា “ វិច្ឆិកៈ ” បក​ប្រែជា​ខេមរភាសា​ថា សត្វ​ខ្ទួយ ឬ សត្វ​ខ្យាដំរី ភាសា​អង់គ្លេស​ថា scorpion ។ វា​ជា​ឈ្មោះ​ខែ​ទី ៨ នៃ សុរិយគតិ​។ ប៉ុន្តែ​វា​ជា​ខែ​ទី ១១ នៃ ប្រតិទិន​សកល ត្រូវ​នឹង​ខែ អស្សុជ​-​កត្តិក នៅក្នុង​ចន្ទគតិកាល ដែលជា​ដើម​នៃ​ហេមន្តរដូវ គឺ​រដូវ​មាន​ទឹកសន្សើម ឬ​រដូវរងា ។ គេ​អាច​ហៅ​ខែវិច្ឆិកា ថា វិច្ឆិក (​វិច្ឆិកៈ​) រាសី ក៏បាន ។​

​វិច្ឆិកា គឺជា​ខែ​មួយ​ក្នុងចំណោម​ខែ​ទាំង ៥ នៃ ប្រតិទិន​សកល ដែលមាន​រយៈពេល​៣០ ថ្ងៃ ហើយ​វា​ជា និ​ទាឃ​រដូវ នៅ​តំបន់​អឌ្ឍគោល​ខាងត្បូង ប៉ុន្តែ​ជា សរទរដូវ នៅ​អឌ្ឍ គោល ខាងជើង ។

១៣០ មុន​ឆ្នាំ​ព្រះពុទ្ធ​ប្រសូត្រ ឬ ២១០ មុន​ពុទ្ធសករាជ ត្រូវជា ៧៥៣ ឆ្នាំមុន​គ្រិស្តសករាជ ខែ វិច្ឆិកា ត្រូវបាន​ផ្តល់កំណើត​ឱ្យ​តាមរយៈ​ប្រតិទិន រ៉ូ​មូ​លូ​ស ដែល​ប្រតិ​ទិ​នេះ ក្នុង ១ ឆ្នាំ​មានតែ​១០​ខែ​ប៉ុណ្ណោះ ដោយ​ចាប់ផ្តើម​ពី​ខែ មីនា (​អាន​ថា មី ណា ) ។ ដូច្នេះ​មកដល់​ឆ្នាំ ២០១៨ នេះ ខែ តុលា មាន​អាយុកាល​២.៧៧១ ឆ្នាំ​ហើយ ។​

​ខែ វិច្ឆិកា ដែលជា​ភាសា​អង់គ្លេស​ថា November មកពី​ភាសាឡាតាំង​ថា novem មានន័យថា ៩ ដ្បិត វិច្ឆិកា ជា​ខែ​ទី ៩ ក្នុង​ប្រតិទិន រ៉ូ​មូ​លូ​ស ដែលជា​បុ​ព្វា​ធិ​ការី​ដំបូង​របស់​ប្រតិទិន ហ្ក្រេ​ហ្គោ​រាន ដែលជា​ប្រតិទិន​សក​លប​ច្ចប្ប​ន្ន​នេះ ។​

​ឆ្នាំ​ទី ៧១៣ មុន​គ្រិស្តសករាជ ព្រះ​ចៅ នូ​ម៉ា ប៉ុ​ម​ពី​លី​យើ​ស ជា​ក្សត្រ​ទី ២​ក្នុងចំណោម​ក្សត្រ​តាម​បវេណី​ទាំង ២ អង្គ​របស់​ទីក្រុង​រ៉ូម បាន​កែប្រែ​ប្រតិទិន រ៉ូ​មូ​លូ​ស ឱ្យទៅជា​ប្រតិទិន នូ​ម៉ា ។ ប្រតិទិន នូ​ម៉ា នេះ បាន​បន្ថែម​ខែ​ចំនួន ២ នៅ​ខាងដើម គឺ​ខែមករា និង ខែ កុម្ភៈ ដែល​នាំឱ្យមាន​ប្រតិទិន​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំមាន ១២ ខែ តាំងពី​ពេលនោះ​មក ហើយ​ខែ វិច្ឆិកា ក៏បាន​ក្លាយទៅជា​ខែ​ទី ១១ តាំងពី​ពេលនោះ​មក​ដែរ ។

​ប្រតិទិន នូ​ម៉ា នេះ ត្រូវបាន​កែប្រែ​ឱ្យទៅជា​ប្រតិទិន ជូ​លាន ដោយ ព្រះ​ចៅ​អ​ធិ​រាជ្យ ជូ​លី​យើ​ស សេ​ហ្សា នៃ ចក្រភព​រ៉ូ​ម៉ាំង នៅ ៤៦ ឆ្នាំមុន​គ្រិស្តសករាជ ។​លុះដល់​ឆ្នាំ ១៥៨២ នៃ គ្រិស្តសករាជ ក៏ត្រូវ​បាន​សម្តេច ប៉ាប ហ្គ្រេ​ហ្កូ​រី ទី ១៣ កែប្រែ​ប្រតិទិន ជូ​លាន នេះ​ឱ្យទៅជា ប្រតិទិន​ហ្ក្រេ​ហ្កូ​រាន ដែលជា​ប្រតិទិន​សកល​នាពេល​បច្ចុប្បន្ន ។​

​ឯកសារ​មួយចំនួន​បាន​អះអាងថា ខែ វិច្ឆិកា ជា​ខែ​ទី ១១ ក្នុង​ប្រតិទិន ជូ​លាន និង ប្រតិទិន​ហ្ក្រេ​ហ្កូ​រាន ដែល​បានសេចក្តីថា ខែ វិច្ឆិកា បានក្លាយ​ជា​ខែ​ទី ១១ ក្នុង​ប្រតិទិន នៅត្រឹម​ចាប់តាំងពី​មាន​ប្រតិទិន ជូ​លាន នៅ ៤៦ ឆ្នាំមុន​គ្រិស្តសករាជ ។ ប្រការនេះ​បានសេចក្តីថា អ្នកនិពន្ធ​អត្ថបទ​ទាំងនោះ មើលរំលង ឬ ភ្លេច​គិតថា ខែ វិច្ឆិកា បានក្លាយ​ជា​ខែ​ទី ១១ តាំងពី​ប្រតិទិន នូ​ម៉ា ត្រូវបាន​ប្រសូត្រ​ឡើង កាលពី​ឆ្នាំ​ទី ៧១៣ មុន​គ្រិស្តសករាជ​មកម្ល៉េះ ។​

​ព្រឹត្តិការណ៍​
​នៅក្នុង​បណ្តា​ប្រទេស​ដែល​ប្រតិ​ប​តិ្ត​តាម​ព្រះពុទ្ធសាសនា​ថេរវាទ ( អ្នកខ្លះ​ហៅថា ហីនយាន ) ដើម ខែ វិច្ឆិកា គឺជា​រយៈពេល នៃ កឋិន​កាល ។ រីឯ​ព្រះ​រាជពិធី​បុណ្យអុំទូក បណ្តែតប្រទីប អកអំបុក និង សំពះ​ព្រះ​ខែ ធ្វើ​នៅក្នុង​អំឡុង​ខែវិច្ឆិកា​នេះដែរ ។ ប៉ុន្តែ​ចាប់ពី​ឆ្នាំ ២០១១ រហូតដល់​ឆ្នាំ​២០១៣ ព្រះរាជ​ពិធីបុណ្យ​នេះ​ត្រូវបាន​រាជរដ្ឋាភិបាល​ប្រកាស​ផ្អាក ដោយសារ​ឆ្នាំ ២០១១ និង ឆ្នាំ ២០១៣ មាន​ទឹកជំនន់​ធំ​ពេក​។ ចំណែក​ឆ្នាំ​២០១២ ព្រះករុណា​ព្រះបាទ​សម្តេច ព្រះ​នរោត្តម សីហនុ យាង​ចូល​ព្រះ​ទិវង្គត ។ បី​ថ្ងៃ នៃ រយៈ​ពេលដែល​ធ្លាប់​ប្រារព្ធ​ធ្វើ​ពិធីបុណ្យ អុំទូក​នោះ នៅតែ​ជា​ថ្ងៃ​សម្រាក​សាធារណៈ ដដែល ។ ឆ្នាំ​២០១៤ ព្រះរាជ​ពិធី​នេះ​ត្រូវបាន ប្រារព្ធ​ឡើងវិញ ។ ឆ្នាំ ២០១៥ ព្រះរាជ​ពិធី​នេះ ត្រូវបាន​ផ្អាក​ទៀត​នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ ដោយ​រដ្ឋា​បាល​លើក​ហេតុផល​ថា​ទឹក​ទន្លេតូច និង មាន​គ្រោះរាំងស្ងួត ។ ប៉ុន្តែ​តាម​បណ្តា​ខេត្ត នានា អាចធ្វើ​បាន ហើយ​ថ្ងៃ​សម្រាក ៣ ថ្ងៃ​នៅតែ​រក្សា​ដដែល ។ ឆ្នាំ ២០១៦ ព្រះរាជ​ពិធី​នេះ​ត្រូវបាន​រៀបចំ​ឡើងវិញ ។​

​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា ថ្ងៃទី ៩ ខែ វិច្ឆិកា (១៩៥៣) ជា​ថ្ងៃបុណ្យ​ឯករាជ្យ​ជាតិ ។ នៅក្នុង​អំឡុង បុណ្យ​អំ​ទូក កាលពី​ឆ្នាំ ២០១០ មាន​មនុស្ស​ស្លាប់​រាប់រយ​នាក់ ដោយសារ​ការកកស្ទះ នៅលើ​ស្ពាន​ពេជ្រ (​កោះ​ពេជ្រ​) ។ នៅ​កម្ពុជា ខែ វិច្ឆិកា ជា​ពេលដែល​ចាប់ផ្តើម​រដូវ​កាល នៃ អាពាហ៍ពិពាហ៍ ហើយ​ជាដើម​រដូវ​នៃ​ការដាំដុះ​សម្រាប់​ប្រជាពលរដ្ឋ​នៅ​ស្រុកចម្ការ និង តំបន់​ធ្វើស្រែ​ប្រាំង ។​

​ពិធីបុណ្យ នៃ “ ក្តី​អំណរ ” ត្រូវបាន​ប្រារព្ធ​នៅ​ខែវិច្ឆិកា ។ បុណ្យ All Saints’ Day (​ពី​ដើម​ហៅថា​បុណ្យ All Hallows Day) ជា​ពិធីបុណ្យ​របស់​គ្រិស្តបរិស័ទ ធ្វើឡើង​នៅ​ថ្ងៃទី​១ ខែវិច្ឆិកា ។ ប្រតិទិន រ៉ូ​ម៉ាំង កាតូលិក ថ្ងៃទី ២ ខែ វិច្ឆិកា គឺជា​ថ្ងៃបុណ្យ All Souls Day ដែល​មានន័យថា “ ថ្ងៃ​នៃ​សេចក្តីស្លាប់ ” ហើយ​ពេញ​មួយខែ​នេះ គេ​ឧទ្ទិស​ជាពិសេស សម្រាប់​ដល់​ព្រលឹង​បុគ្គល​ដែល​បាន​លាចាក​លោក​នេះ​ទៅ ។​

​ថ្ងៃទី ១០ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​១៧៧៥ ជា​ថ្ងៃកំណើត​កង​ម៉ា​រី​ន​អាមេរិក ហើយ​ថ្ងៃទី​១១ វិច្ឆិកា ក៏​ជា​ថ្ងៃបុណ្យ “ ទិវា​ចងចាំ “ នៅ​អឺរ៉ុប និង បណ្តា​ក្រុម​រដ្ឋ​សហ​ធន ដើម្បី​រំឭក​ដល់​ថ្ងៃ​បញ្ចប់​សង្គ្រាមលោកលើកទី ១ និង យុទ្ធជន​ដែល​បាន​ពលី​ក្នុង​សង្គ្រាម​នេះ ។ បុណ្យ​នេះ​នៅ​អាមេរិក ហៅថា Veterans’ Day គឺ​បុណ្យ​រំឭក​អតីតយុទ្ធជន ។​
​ ​
​ថ្ងៃបុណ្យ បុរស​អន្តរជាតិ និង ទិវា​ទស្សនវិជ្ជា​អន្តរជាតិ ត្រូវបាន​ប្រារព្ធ​ធ្វើ​នៅ​ថ្ងៃទី​១៩ វិច្ឆិកា ។​
​សម្រាប់​ប្រជាជន​អាមេរិក ខែវិច្ឆិកា គឺជា​ខែម​រតក ដ្បិត​ជា​ខែ​នៃ​ការយល់ដឹង​សំខាន់ៗ យ៉ាងច្រើន ដូចជា​ការយល់ដឹង​អំពី​ការវះកាត់​មហារីក​លំពែង និង​យុវជន​អនាថា​ជាតិ​ជាដើម ។ អ្វីដែល​ជនជាតិ​អាមេរិក និង​ពិភពលោក​មិនអាច​បំភ្លេចបាន​នោះ ការរកឃើញ​ទឹកដី​បស្ចិម លោក ដោយ​លោក គ្រីស្តូហ្វ័រ ខូ​ឡុ​ម​បឺស (Christopher Columbus) នៅ​ថ្ងៃទី​១៩ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៤៩៣ ។​

​ជំនឿ​ហោរា​ប​ច្ចឹ​ម​លោក​
​គេ​អាច​ហៅ​អ្នក​កើ​ក្នុង​ខែវិច្ឆិកា ថា វិច្ឆិករាសី​បុគ្គល ក៏បាន ។ ហោរាសាស្ដ្រ​លោកខាងលិច ចាត់ទុកថា វិច្ឆិករាសី​បុគ្គល គឺជា​អ្នក​ទាំងឡាយណា​កើត​ក្នុង​ចន្លោះ​ថ្ងៃទី​២៣ ខែ តុលា​ដល់​ថ្ងៃទី ២១ វិច្ឆិកា ។ មនុស្ស​កើត​ខែ វិច្ឆិកា ស្មើនឹង​មនុស្ស​កើត​ឆ្នាំ​ជ្រូក នៃ ក្បួន​ហោរា​ចិន ឬ ឆ្នាំកុរ នៃ ក្បួន​ហោរា​ខ្មែរ ។​
​ ​
​និម្មិត​តំណាង​នៃ​មនុស្ស​កើត​ក្នុង ខែវិច្ឆិកា គឺ​សត្វ​ខ្ទួយ ឬ ខ្យាដំរី ធាតុទឹក ទទួល​ឥទ្ធិពល ពី​ភព​ភ្លូ​តូ និង​ភព​ម៉ាស៍ ជា​ប្រភេទ​មនុស្ស​ឆ្លាត​វាងវៃ ពណ៌​ដែល​សក្តិសម​គឺ​ពណ៌​ក្រហម​ចាស់ និង ពណ៌​ខ្មៅ ។ ត្បូង​នាំ​សំណាង​គឺ​ត្បូង រតនា​បោល ឆុង​នឹង​ជន​ដែល​កើត​នៅក្នុង​ខែ មេសា និង មនុស្ស​កើត​ខែ​ឩ​សភា ។

​បុគ្គល​កើត​ក្នុង​វិច្ឆិករាសី គឺជា​មនុស្ស​ប្រកបដោយ​ក្តី​ស្រឡាញ់​ដ៏​ជ្រាលជ្រៅ មោះមុត និង​ប្តេជ្ញា​តស៊ូ​ជានិច្ច និង ជា​មិត្ត​ពិតប្រាកដ ។ គេ​ចូលចិត្ត​តែ​អ្វី​ដែលជា​ការពិត និង​ត្រឹមត្រូវ ។ មុននឹង​ជឿ​អ្វីមួយ បុគ្គល​នេះ​តែងតែ​ឈ្វេងយល់​ឲ្យ​ដឹង​ពី​ការពិត​ច្បាស់លាស់​។

​បុគ្គល​នេះ​មិន​ងាយ​បង្ហាញ​អារម្មណ៍ ឬ​ទឹកមុខ​របស់ខ្លួន​ឲ្យ​គេ​ដឹង​ឡើយ និង​ជាម​នុស្ស​ពុំ​សូវ និយាយ​ច្រើន​ទេ ប៉ុន្តែ​ក៏​ពូកែ​ប្រច័ណ្ឌ ។ បុគ្គល​នេះ​តែង​អនុវត្តន៍​ជាក់ស្តែង ជាជាង​សន្យា​ចោល ។ មនុស្ស​នេះ​តែង​ចេះ​លៃលក និង ទុកដាក់​ទ្រព្យ និង​ធនធាន​បានល្អ​ណាស់​តែងតែ​ចេះ ចាត់ចែង​ក្នុង​គ្រួ​សារបាន​យ៉ាង​ល្អ និង​លះបង់​គ្រប់យ៉ាង​ឲ្យ​តែ​គ្រួសារ បាន​សុខសាន្ត​។​

​បុគ្គល​កើត​ក្នុង​វិច្ឆិករាសី គឺជា​មនុស្ស​ដែលមាន​កាមតណ្ហា​ខ្ពស់​ជាងគេ​ក្នុងចំណោម​អ្នក​កើត ក្នុង​ខែ​សុ​រយ​គតិ​ទាំង ១២ ។ បុគ្គល​កើត​ក្នុង​វិច្ឆិករាសី ចាត់ទុក​រឿង​ទំនាក់ទំនង​ប្រុស​ស្រី ជា​រឿង​សំខាន់បំផុត ។ ការបង្កើត​ទំនាក់ទំនង​ស្នេហា​ត្រូវបាន​ធ្វើឡើង​ដោយ ត្រូវ​ប្រើពេល យូរ​បន្តិច ប៉ុន្តែ​នៅពេលដែល​បុគ្គល​កើត​ក្នុង​វិច្ឆិក​រា​នេះ​រកបាន​មនុស្ស​ដែល​ខ្លួន​ស្រឡាញ់ ហើយ​នោះ បុគ្គល​នេះ​នឹង​ស្មោះត្រង់ និង​លះបង់​គ្រប់យ៉ាង​ដើម្បី​អ្នក​ដែល​ខ្លួន​ស្រឡាញ់ រហូតដល់​ថ្ងៃ​ស្លាប់ ។​

​បុគ្គល​កើត​ក្នុង​វិច្ឆិករាសី​គឺជា​មនុស្ស​ហ្មត់ចត់​រឿង​ការងារ និង ជា​មនុស្ស​ពូកែ​ច្នៃប្រឌិត ហើយ​ប៉ិនប្រសប់​ក្នុងការ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​។ បុគ្គល​នេះ​មាន​សមត្ថភាព​អាច​ចាត់ចែង​ការងារ បាន​ច្រើន​ក្នុងពេល​តែមួយ និង ជា​បុគ្គល​ដែល​សម្លឹង​ឃើញ​ភាពជោគជ័យ​ជានិច្ច​។ បុគ្គល​នេះ​មិន​ខ្វល់ខ្វាយ​ក្នុង​រឿង​ស្វែងរក​មិត្តភក្តិ​នៅ​កន្លែង​ការងារ​ឡើយ គេ​គិត​ធ្វើយ៉ាងណា ឲ្យ​តែ​ការងារ​របស់គេ​បានសម្រេច​ប៉ុណ្ណោះ ៕ ដោយ: មេសា

​គំនូរ​រូប​ខ្ទួយ​ដែលជា​និមិត្តរូប នៃ ជន​កើត​ខែវិច្ឆិកា (​វិច្ឆិកា ១)
​ត្បូង​រតនា​បោល ដែលជា​ត្បូង​នាំ​សំណាង​សម្រាប់​វិច្ឆិករាសី​បុគ្គល ( វិច្ឆិកា ២)