​ថ្លៃថ្នូរ, ថ្លា, ​ថ្លុក, ​ទង្គើ, ទស្សន, ​ទ័ល, ធនធាន, ធញ្ញជាតិ, ធរមានប្បញ្ញត្តិ, ​ទួរណឺវិស, ទម្លាប់, ​ទម្រើស, ​ទម្រង់ការ, ទន្ទេញ, ទទីសទទាស

409

​ថ្លៃថ្នូរ ( គុ​. ) មានតម្លៃ​គួរ​លើកសរសើរ គួរ​រាប់អាន : មនុស្ស​នេះ ឫកថ្លៃ​ថ្នូរ​ណាស់​, របស់​នេះ​ថ្លៃថ្នូរ​ណាស់ ។ ន​. មនុស្ស​, សត្វ​, ឬអ្វីៗ ដែលមាន​តម្លៃ​គួរ​សរសើរ គួរ​រាប់អាន ។

​ថ្លា ( គុ​. ) ដែល​ជ្រះស្រឡះ​ឥត​មន្ទិល : ទឹកថ្លា ។

​ថ្លុក ( ន​. ) ទី​ដី​ក្រហូង​ដែល​ដក់​ទឹកភ្លៀង​ក្នុង​រដូវវស្សា តែ​តូច​ជាង​ត្រពាំង​, ច្រើន​កើត​ដោយសារ​ក្របី​ដេក​, ដោយសារ​ទឹក​ហូរ​ច្រោះ ឬ​មាន​កាប់​ដី​ឲ្យ​មាន​ជា​ក្រហូង ។ ថ្លុកជង្ហុក ទី​ដែលមាន​ក្រហេងក្រហូង​ខ្លះ មាន​ជង្ហុក​ខ្លះ ។

​ទង្គើ ( ប​. ) ពាក្យ​បរិវារ​សម្រាប់​និយាយ​ផ្សំ​នឹង​ពាក្យ​ទង្គិច : ទង្គិចទង្គើ (​ម​. ព​. ទង្គិច​) ។

​ទស្សន ទ័ស សៈ ន៉ៈ បា​.; សំ​. ( ន​. ) (​ទស្សន​; ទ​ស៌​ន ការ​ឃើញ​, ដំណើរ​យល់ឃើញ​; បញ្ញា​សាមញ្ញ​; លទ្ធិ​; ភ្នែក​; អាទិ​មគ្គ គឺ​សោ​តាប​ត្តិ​មគ្គ ។ ទស្សនកិច្ច (–​កិ​ច​) ន​. (​បា​.; សំ​. ទ​ស៌​ន + ក្ឫ​ត្យ​) ចក្ខុ​ដែលមាន​ការ​ឃើញ​ជានិច្ច ឬ​ជា​មុខការ ។ ទស្សនវិជ្ជា ន​. (​បា​.) វិជ្ជា​ដែល​កើតឡើង​ដោយ​ទស្សនៈ​; វិទ្យាសាស្ត្រ​ចែង​អំពី​គោលការណ៍​សំខាន់ៗ និង​បុព្វហេតុ​ផ្សេងៗ ឬ​អំពី​ជីវិត​នៃ​មនុស្ស​និង​សត្វ : ទស្សនវិជ្ជា ជា​គុណជាតិ​វិសេស​មួយចំណែក ។ ទស្សនវិទូ ន​. (​បា​.) អ្នកប្រាជ្ញ​ខាង​ទស្សនវិជ្ជា : ព្រះពុទ្ធ ជា​ទស្សនវិទូ​ឯក​ក្នុង​លោក ។ ទស្សនវិស័យ (–​វិសៃ​) ន​. (​បា​. ទស្សន​វិសយ​) ប្រទេស​ឬ​ទី​ឱកាស​ដែល​មើលឃើញ គឺ​ចម្ងាយ​ភ្នែក​ល្មម​មើលឃើញ​បាន ។​

​ទ័ល សំ​. បា​. ( កិ​. ) (​ទល កិ​. “​កាត់​; ពុះ​; ចោះ​; ចាក់​; ចែក​; ទើស​; ទាក់​; ក្រីក្រ​…”; ន​. “​ស្លក​ឈើ​; ចំណែក​”) ទើស​ផ្លូវ​, ទើស​ដំណើរ : ទ័លផ្លូវ​, ទ័លគំនិត​, ទ័លទ្រព្យ ។ គុ​. ដែល​ក្រីក្រ​ទ្រព្យ​, ខ្សត់​ទ្រព្យ : មនុស្ស​ទ័ល អ្នក​ទ័ល (​ច្រើន​សរសេរ​ក្លាយជា ទាល់ ដូច្នេះ​យូរហើយ​ចំពោះ​ការ​ក្រីក្រ គួរ​សរសេរ ទ័ល វិញ​) ។ ទ័លប៉ុច កិ​. ទ័ល​ត្រឹម​ដូច​គេ​ចាប់​ច្បុច ឬ​ទ័ល​កើល​ទើស​មិនមាន​ផ្លូវ​ទៅទៀត ។

​ធនធាន ធន់​- បា​. សំ​. ( ន​. ) (​ធន “​ទ្រព្យ​, ស​ម្ប​តិ្ត​”+ ធាន “​ការ​ទ្រទ្រង់​” ទ្រព្យ​របស់​ផ្សេងៗ​ដែល​គង់នៅ : គេ​មាន​ធនធាន​ច្រើន ។

​ធញ្ញជាតិ ធ័​ញ​–​ញៈ​ជាត ( ន​. ) ជាតិ​ស្រូវ​; ស្រូវ​គ្រប់ ប្រភេទ​និង​ស្រងែ​, ពោត​ជាដើម ហៅថា ធញ្ញជាតិ ទាំងអស់ : តម្លៃ​ធញ្ញជាតិ​, ដឹកនាំ​ធញ្ញជាតិ ។

ធរមានប្បញ្ញត្តិ ធៈ​រៈ​មា​ន័​ប​-​ប័​ញ​-​ញ៉ា​ត់ បា​. ( ន​. ) (​ធរមាន + បញ្ញត្តិ​) បញ្ញត្តិ​ដែល​កំពុង​មាននៅ​, ច្បាប់​ដែល​គេ​កំពុង​ប្រតិបត្តិ​តាម​, បទបញ្ញត្តិ​ដែល​រាជការ​ដាក់​ឲ្យ​ប្រតិបត្តិ​តាម​ពុំទាន់​លើកលែង​ចោល : គប្បី​ប្រតិបត្តិ​តាម​ធរមានប្បញ្ញត្តិ ។

​ទួរណឺវិស បារ​. ( ន​. ) (Tournevis) ឈ្មោះ​គ្រឿង​ប្រដាប់​របស់​ជាង​មួយ​ប្រភេទ​ធ្វើ​ដោយ​ដែក ដែលមាន​គល់​ស៊ក​ទៅក្នុង​ដង​, ចុង​សំប៉ែត​សម្រាប់​មួល​រឹត​ខ្ចៅ​ផ្សេងៗ ។

ទម្លាប់ ( កិ​. ) ធ្វើ​ឲ្យ​ធ្លាប់​, ឲ្យ​ថ្នឹក : ទម្លាប់ខ្លួន​, ទម្លាប់ចិត្ត​, ទម្លាប់ដៃ​, ទម្លាប់មាត់ ។​ល​។ ( ន​. ) ការដែល​ធ្លាប់​,
លំ​អាន​ដែល​ធ្លាប់តែ​មានមក : ទម្លាប់​ចាស់​បុរាណ​; ធ្វើតាម​ទម្លាប់​ពីមុនមក​; មាន​ទម្លាប់​ពី​នា​យមក ។​ល​។

​ទម្រើស ( កិ​. ) ធ្វើ​ឲ្យ​ទ្រើស គឺ​ធ្វើ​ឲ្យ​បានចិត្ត​, ថ្នម​ជំទួយ​ឲ្យ​ទាល់តែ​បានចិត្ត : ទម្រើសកូន ។ គុ​. កូន​ទម្រើស កូន​ដែល​ម្ដាយ​អាពុក​ថ្នម​ឲ្យ​ទាល់តែ​ទ្រើសចិត្ត ។

​ទម្រង់ការ ( ន​. ) របៀប​ធ្វើ​មង្គលការ​អាពាហ៍ពិពាហ៍ : ទម្រង់ការ​ព្រះ​ជ័យ​ចេស្ដា របៀប​មង្គលការ​អាពាហ៍ពិពាហ៍ ដែល​ព្រះបាទ​សម្ដេចព្រះ​ជ័យ​ចេស្ដា ទ្រង់មាន​ព្រះរាជ​បញ្ជា​ឲ្យ​រៀបរៀង ។

ទន្ទេញ ( កិ​. ) ថា​ដដែលៗ ញយៗ ដើម្បី​នឹង​ឲ្យ​ចាំមាត់ : ទន្ទេញធម៌​, ទន្ទេញច្បាប់​, ទន្ទេញមេរៀន ។

ទទីសទទាស ( កិ​. ឬ កិ​. វិ​. ) ទាស​ទៅ​ទាស​មក​ច្រើនដង​, ងី​ស​ងាស​ខុស​ផ្លូវខុស​គន្លង : មាណព​ម្នាក់​នោះ​ស្រវឹងស្រា ដើរ​ទទីសទទាស​ពេញ​តែ​ផ្លូវ ៕ ដកស្រង់​ពី​វចនានុក្រម​ខ្មែរ​សម្តេច​សង្ឃរាជ ជួន ណាត​