អ្នកជំនាញ​វិភាគ​ថា បើ​ចិន​ហ៊ាន​ឈ្លានពាន​កោះ​តៃវ៉ាន់ សង្គ្រាមលោកលើកទី​៣ អាច​ផ្ទុះឡើង​ដោយ​ចៀស​មិន​ផុត​

13375
ចែករម្លែក

​អ្នកជំនាញ​មួយរូប​បាន​ធ្វើ​ការវិភាគ​គួរឱ្យ​ចាប់អារម្មណ៍​ថា ប្រសិនបើ​ប្រទេស​ចិន​ហ៊ាន​ឈ្លានពាន​កោះ​តៃវ៉ាន់ វា​នឹង​ឈាន​ទៅ​រក​ស្ថានភាព​ដែល​លោក​និយាយថា “​គួរឱ្យ​ព្រួយបារម្ភ​កាន់តែ​ខ្លាំង​ឡើង​” អំពី​ហានិភ័យ​នៃ​វិបត្តិ​ដ៏​ធំ​ដែល​អាច​នាំ​ឱ្យ​ផ្ទុះ “​សង្គ្រាម​មហាអំណាច​”​។​
​ ​
​បញ្ហា​កោះ​តៃវ៉ាន់ បាន​ឡើង​កម្ដៅ​កាន់តែ​ខ្លាំង​ឡើងៗ​ក្នុង​រយៈពេល​ប៉ុន្មាន​ខែ​ចុងក្រោយ​នេះ ដោយ​រដ្ឋាភិបាល​ក្រុង​ប៉េកាំងឆេះដុំ​ ដែល​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​ព្យាយាម​ពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​ការទូត​កាន់តែ​រឹងមាំ​​ជាមួយ​កោះ​តៃវ៉ាន់ និង​ការ​ដែល​កោះ​តៃវ៉ាន់ ទិញ​យន្តហោះ​ចម្បាំង​ធុន F-16 និង​សព្វាវុធ​ផ្សេងៗ​ទៀត​ពី​អាម៉េរិក​។

​បទ​វិចារណកថា​មួយ​ដែល​ចុះផ្សាយ​ក្នុង​កាសែត​ជា​ភាសា​អង់គ្លេស Global Times ដែល​ជា​កាសែត​រដ្ឋ​របស់​ចិន នៅ​សប្ដាហ៍​នេះ​បាន​ប្រកាសថា “​វិធី​តែ​មួយគត់​ឆ្ពោះ​ទៅ​មុខ​គឺ​ចិនដីគោក​ត្រូវ​ត្រៀម​លក្ខ​​ណៈ​ពេញលេញ​សម្រាប់​សង្គ្រាម និង​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​ទៅលើ​កងទ័ព​ផ្ដាច់ខ្លួន​របស់​កោះ​តៃវ៉ាន់​នៅពេល​ណា​មួយ​។ នៅពេល​កងកម្លាំង​ផ្ដាច់ខ្លួន​នៅតែ​បន្ត​ក្រអឺតក្រទម​កាន់តែខ្លាំង ចំណុចរ​បត់​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​​កាន់តែ​ខិត​ជិត​មក​ដល់​”​។

កងទ័ពចិនហ្វឹកហាត់ការវាយឡើងគោក

​លោក អៀន អ៊ី​ស្តុន នាយក​វិទ្យាស្ថាន Project 2049 Institute បាន​ប្រាប់​សារព័ត៌មាន Bloomberg ថា “​ខ្ញុំ​កាន់តែ​ព្រួយបារម្ភ​ថា វិបត្តិ​ដ៏​ធំ​មួយ​នឹង​មកដល់​ឆាប់ៗ​ខាងមុខ​។ ចុងបញ្ចប់​វា​អាចឈាន​​ទៅដល់​ការឈ្លានពាន​ពេញទំហឹង និង​ផ្ទុះ​សង្គ្រាម​មហាអំណាច​។ រយៈពេល ៥ ទៅ ១០ ឆ្នាំក្រោយ​នឹងមាន​វិបត្តិ​ដ៏​គ្រោះថ្នាក់ ហើយ​ស្ថានភាព​នេះ​ពិតជា​អស្ថិរភាព​ណាស់​។ ការ​ច្បាំង​គ្នា​នៅ​កោះ​តៃវ៉ាន់​អាចធ្វើ​​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ក្រុង​ប៉េកាំង ខាតបង់​យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ យ៉ាងហោចណាស់​ក៏​ស្លាប់​មនុស្ស​រាប់សែន​នាក់​ដែរ​។ ប៉ុន្តែ​សំណួរ​សួរថា តើ​ប្រធានាធិបតី​ចិន ស៊ី ជីន​ពីង មាន​ឆន្ទៈ​ចំណាយ​ជីវិត​មនុស្ស​ប៉ុន្មាន​នាក់​។​យើង​​ហាក់​មើលស្រាល​សមត្ថភាព​របស់​បក្ស​កុម្មុយនីស្ត​ចិន សម្រាប់​ការសម្រេច​ដ៏​គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើល​ដែល​ធ្វើឱ្យ​យើង​មាន​គ្រោះអាសន្ន​”​។

​ផែនការ​ឈ្លានពាន​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ក្រុង​ប៉េកាំង នឹង​រួមមាន​ការប្រើប្រាស់​អង្គភាព​សង្គ្រាម​អ៊ីនធឺណិត និង​សង្គ្រាម​អេឡិចត្រូនិក​ដើម្បី​ធ្វើឱ្យ​គាំង​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ និង​សារគមនាគមន៍​និង​ហេ​ដ្ឋា​រចនា​​សម្ពន្ធ​នានា​របស់​កោះ​តៃវ៉ាន់ ព្រមទាំង​ការចូល​ទៅ​ដល់​ផ្កាយរណប​របស់​សហរដ្ឋអាម៉េរិ​កទៀត​ផង​។​

​ការវាយប្រហារ​តាម​ផ្លូវអាកាស​នឹង​តម្រង់​គោលដៅ​ទៅរក​ក្រុម​អ្នកនយោបាយ រួម​ទាំង​ប្រធានាធិបតី​តៃវ៉ាន់ គឺ​លោកស្រី សៃ អ៊ីង​វិន (Tsai Ing-wen) ផងដែរ​ ដោយ​រូបភាព​ផ្កាយរណប​បង្ហាញ​ពី​អគារ​​ចម្លង​តាម​ម៉ូត​វិមាន​ប្រធានាធិបតី​កោះ​តៃវ៉ាន់ នៅ​មូលដ្ឋាន​ហ្វឹកហាត់​របស់​កងទ័ព​ចិន​ដីគោក នៅ​តំបន់​ស្វយ័ត Inner Mongolia​។​

​ការឈ្លានពាន​នឹង​ធ្វើឡើង​តាម​ក្រោយ ដោយ​កងទ័ព​រំដោះប្រជាជន​ចិន ដណ្ដើម​កាន់កាប់​កោះ​នានា​របស់​តៃវ៉ាន់ រួម​មាន​កោះ​ឃី​ន​មិន និង​កោះ​ប្រា​តាស​ជាមុន​សិន​មុន​នឹង​នាំ​ទ័ព​រាប់សែន​នាក់​​ឡើងគោក​វាយ​ដណ្ដើម​យក​ជ័យជម្នះ​។​

​ទោះជា​យ៉ាងណា លោក អ៊ី​ស្តុន បាន​ឱ្យ​ពិចារណា​ថា​តើ​នឹង​មាន​អ្វី​កើតឡើង ប្រសិនបើ​ការឈ្លានពាន​របស់​ចិនទៅ​លើ​កោះ​តៃវ៉ាន់ គ្មាន​អ្វី​ធំដុំ​ក្រៅ​ពី​បញ្ជូន​នាវា​ទៅ​កាន់​ទីនោះ​។

​កោះ​ដ៏​សំខាន់​របស់​តៃវ៉ាន់ ត្រូវ​បាន​ហ៊ុម​ព័ទ្ធ​ដោយ​សមុទ្រ​ដ៏​គ្រោះថ្នាក់ និង​អាកាសធាតុ​កំណាច​ដែល​ប្រែប្រួល​មិនអាច​ព្យាករ​ដឹង​ជាមុន​ព្រមទាំង​មាន​ឆ្នេរ​ខ្សាច់​តិចតួច​ដែល​អាច​បញ្ជូន​ទាហាន​ក្នុង​​ចំនួន​ច្រើន​ឱ្យ​ឡើង​ទៅ​លើ​គោក​។ ជាងនេះទៅទៀត កាលពី​ឆ្នាំ​២០១៨ កោះ​តៃវ៉ាន់ បាន​បញ្ចេញ​ផែនការ​ធ្វើឱ្យ​ប្រសើរឡើង​នូវ​ប្រព័ន្ធ​មី​ស៊ី​ល​ចល័ត​ដែល​អាច​គេចផុត​ពី​ការចាប់​សញ្ញា មានន័យថា​រដ្ឋា​ភិ​​បាល​ក្រុង​ប៉េកាំង ទំនង​ជា​គ្មាន​សមត្ថភាព​អាច​កម្ទេច​សព្វាវុធ​វាយប្រហារ​របស់​កោះ​តៃវ៉ាន់បាន​ទាំងអស់​ភ្លាមៗ​ឡើយ និយាយ​រួម​គឺ​មិន​ងាយស្រួល​ដូច​ការគិត​ឡើយ​។​

​ដោយ​ប្រើប្រាស់​មី​ស៊ី​លបាញ់​ពី​ដី​ទៅលើ​អាកាស និង​កាំភ្លើង​បាញ់​ទម្លាក់​យន្តហោះ​អាចធ្វើឱ្យ​កងទ័ព​ឈ្លានពាន​របស់​ចិនខាតបង់​ធ្ងន់ធ្ងរ មុនពេល​ឡើង​ទៅ​ដល់​កោះ​សំខាន់​របស់​តៃវ៉ាន់​។ លើសពីនេះ ​កងទ័ព​រំដោះប្រជាជន​ចិន នឹង​ត្រូវ​ប្រឈម​តតាំង​ជាមួយ​ទាហាន​ពេញសិទ្ធិ​(​រៀបរយ​)​ប្រមាណ ១៧៥.០០០ នាក់ និង​ទាហាន​បម្រុង ១ លាន​នាក់​ទៀត​របស់​តៃវ៉ាន់​៕ ប្រែ​សម្រួល​៖​ខុម​/sn/Ha

​សកម្មភាព​ហ្វឹកហាត់​ជា​ប្រចាំ​របស់​កងទ័ព​តៃវ៉ាន់​

ទីតាំងផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម