ដោយ​:ម៉េង​ឆៃ / ភ្នំពេញ​: ក្នុងសង្គម​យើង ច្រើនតែ​រឿងហេតុ​ដដែលៗ កើតឡើង​ដដែលៗ ដូចជា ករណី​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍ ករណី​ចោរឆក់​កាបូប​តាមផ្លូវ និង​ករណី​ពុល​ស្រា បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់ ជាដើម​។ ករណី​ទាំងអស់នេះ កើតឡើង​យូរ​ឆ្នាំ​ណាស់​មកហើយ ក្នុងសង្គម​យើង តែ​រឿង​ដដែលៗ​នេះ ក៏​នៅតែ​បន្ត​កើតឡើង បណ្តាល​ឲ្យ​រងគ្រោះថ្នាក់ រហូតដល់​ស្លាប់ ថែមទៀត មកដល់ពេលនេះ​។​

​ករណី​គ្រោះថ្នាក់​ចរាចរណ៍នៅ​ស្រុក​យើង ច្រើនតែ​កើតឡើង នៅពេល​អ្នកបើកបរ​ធ្វេសប្រហែស ហើយ​ពេល​គ្រោះថ្នាក់ ប៉ះពាល់​ធ្ងន់ធ្ងរ​ត្រូវ​ក្បាល ដោយសារតែ​អ្នកបើកបរ និង​អ្នកធ្វើដំណើរ​តាម​ម៉ូតូ មិន​ពាក់មួក​សុវត្ថិភាព​។ ដោយឡែកករណី​ចោរឆក់​តាមផ្លូវ កើតឡើង ដោយសារ​តែមាន​អ្នក​ស្ពាយ​កាបូប ឬ​កាន់​កាបូប ធ្វេសប្រហែស កាន់​ទូរស័ព្ទ​និយាយ​តាមផ្លូវ និង​ពេលធ្វើ​ដំណើរ​តាម​ម៉ូតូ ឬក៏​ពាក់​ខ្សែក ចំហ​កអាវ ដែល​ផ្តល់ឱកាស​ឲ្យ​ចោរ នៅពេល​ធ្វើដំណើរ​តាម​ម៉ូតូ ជាដើម​។ រីឯ​ករណី​ពុល​ស្រា ក៏​កើតឡើង ដោយសារតែ​អ្នក​ចូលចិត្ត​ផឹកស្រា មិន​គិតពី​សុខភាព និង​គ្រោះថ្នាក់ ដែល​កើតចេញពី​ស្រា​នោះទេ​។​

​ក្នុងនោះ ករណី​ពុល​ស្រា​ចុង​ក្រោយនេះ បានសម្លាប់​មនុស្ស ៣​នាក់​ទៀត កាលពី​ថ្ងៃទី​២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ​២០២១ ក្រោយ​យុវតី​អាយុ​ប្រហែល​ជាជាង ២០​ឆ្នាំ​តិចតួច​ទាំងនោះ ទិញ​ស្រាថ្នាំ​ទំពាំងបាយជូ យីហោ «​មាស ហុង​» យកមក​ផឹក នៅ​បន្ទប់​ជួល នៅ​ទល់មុខ​ផ្សារ​អ៊ី​អន​១ ក្នុង​សង្កាត់​ទន្លេបាសាក់ ខណ្ឌចំការមន រាជធានី​ភ្នំពេញ​។

​មួយថ្ងៃ​ក្រោយមក គឺ​នៅ​ថ្ងៃទី​៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ​២០២១ មន្ត្រី​អគ្គនាយកដ្ឋាន​ការពារ​អ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការ​ប្រកួតប្រជែង និង​បង្ក្រាប​ការ​ក្លែងបន្លំ ក​.​ប​.​ប បាន​ស្រាវជ្រាវ​រកឃើញថា ករណី​ស្លាប់​នោះ ដោយសារតែ​ពុល​ស្រាថ្នាំ ដែលមាន​ជាតិ​មេ​តា​ណុល ហើយ​បាន​រកឃើញ​សិប្បកម្ម​ផលិត​ស្រា​កែច្នៃ «​មាស ហុង​»​ដែលមាន​អាសយដ្ឋាន ស្ថិតនៅ​សង្កាត់​បឹង​កេងកង​៣ ខណ្ឌ​បឹង​កេងកង រាជធានី​ភ្នំពេញ​។ មន្ត្រី​ជំនាញ រកឃើញ​ស្រា​កែច្នៃ​រួច និង​ស្រាស រួមទាំង​សម្ភារៈ​កែច្នៃ​ស្រា​មួយចំនួន សម្រាប់​ធ្វើជា​វត្ថុតាង​។​

​ជាមួយគ្នានេះ មន្ត្រី​ជំនាញ​អគ្គនាយកដ្ឋាន​ក​.​ប​.​ប​. បាន​ចុះ​ត្រួតពិនិត្យ​តាម​បណ្តា​ទីតាំង​ចែកចាយ និង​ផ្ទះ​លក់ទំនិញ​នានា​ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំពេញ ដោយបាន​ដកហូត​ស្រា​ទំពាំងបាយជូ និង​ស្រាស​សញ្ញា «​មាស ហុង​» ចំនួន ៤៨​យួរ ( ១​យួរ មាន ១២​ដប ) យកទៅ​រក្សា​ទុកជា​បណ្តោះ​អាសន្ន​។

​មន្ត្រី​ជំនាញ នឹង​បន្ត​ចុះ​ប្រមូល​នៅតាម​បណ្តា​ផ្សារ និង​ទីតាំង​ចែកចាយ​នានា នៅក្នុង​រាជធានី​ភ្នំពេញ និង​តាម​បណ្តា​ខេត្ត ដើម្បី​ស្វែងរក​ស្រាថ្នាំ ដែលមាន​ជាតិពុល​នេះ​។ មន្ត្រី​ជំនាញ ក៏បាន​ប្រកាស​អំពាវនាវ​ដល់​បងប្អូន​ប្រជាពលរដ្ឋ សូម​បញ្ឈប់​ការបរិភោគ​ស្រា​ទំពាំងបាយជូ និង​ស្រាស​សញ្ញា​មាស ហុង ជាបន្ទាន់ ដើម្បី​ការពារ​អាយុជីវិត ហើយ​អាជីវករ​ទាំងអស់ ក៏ត្រូវ​បញ្ឈប់​ការលក់ និង​ចែកចាយ​ស្រា​ទំពាំងបាយជូ និង​ស្រាស​សញ្ញា មាស ហុង ព្រមទាំង​ត្រូវ​ទាក់ទង​ប្រគល់​ស្រា​នោះ ជូន​អគ្គនាយកដ្ឋាន​ក​.​ប​.​ប​. ដើម្បី​កម្ទេចចោល​។

​ជាការ​កត់សម្គាល់ ករណី​ពុល​ស្រាស ស្រាថ្នាំ បាន​កើតឡើង​ចុងក្រោយ​គេ កាលពី​ថ្ងៃទី​២​កក្កដា ដល់​ថ្ងៃទី​៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ​២០២១ នៅ​ភូមិ​កោះ​ជ្វាំង ឃុំ​ស្វាយ​ទង​ខាងត្បូង ស្រុក​កំពង់ត្រាច ខេត្តកំពត បានសម្លាប់​មនុស្ស ១០​នាក់​។ នៅ​ស្រុក​កំពង់ត្រាច ខេត្តកំពត កាលពី​ខែឧសភា ឆ្នាំ​២០២១ ក៏​កើតមាន​ករណី​ពុល​ស្រាស បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់ ១០​នាក់​ផងដែរ​។​

​ជាមួយគ្នា​នោះ ករណី​ពុល​ស្រាស ស្រាថ្នាំ ក៏បាន​កើត​ឡើងជា​ញឹកញាប់​នៅតាម​បណ្តា​ខេត្ត​នានា បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់ និង​ចូល​សង្គ្រោះបន្ទាន់​ច្រើន​នាក់​។ ក្នុងនោះ កាលពី​ថ្ងៃទី​១ ខែមិថុនា ឆ្នាំ​២០២១ ករណី​ពុល​ស្រា បានកើត​ឡើង នៅ​ភូមិ​សាន​សរ និង​ភូមិ​ថ្កោល​ធំ ឃុំ​អ​ន្សា​ចំបក់ ស្រុក​ក្រគរ ខេត្តពោធិ៍សាត់ បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់ ៧​នាក់ សុទ្ធតែជា​មនុស្ស​ស្រី រីឯ ៩៦​នាក់​ទៀត ត្រូវបាន​បញ្ជូនទៅ​សង្គ្រោះ​នៅ​មន្ទីរពេទ្យ​ស្រុក មន្ទីរពេទ្យ​ខេត្ត និង​បញ្ជូនទៅ​មន្ទីរពេទ្យ នៅ​ភ្នំពេញ​។ ចំណែក​នៅ​ខែឧសភា នៅ​ស្រុក​ល្វាឯម ខេត្តកណ្តាល ពុល​ស្រាស ស្រាថ្នាំ ស្លាប់ ១៤​នាក់​។​

​កាលពី​ថ្ងៃទី​៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ​២០២១ នៅ​ភូមិ​លើ​ឃុំ​កោះ​ចូ​រ៉ា​ម ស្រុក​ខ្សាច់កណ្តាល ខេត្តកណ្តាល ក៏​កើតមាន​ករណី​ពុល​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់​បុរស ៣​នាក់​។ កាលពី​ឆ្នាំមុនៗ ក៏​កើតមាន​ករណី​ពុល​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់​ជាច្រើន​នាក់​ផងដែរ​។​

​នៅពេល​កើតមាន​ករណី​ពុល​ស្រា​ម្តងៗ ក្រសួងសុខាភិបាល ក៏បាន​សហការ​ជាមួយ​ក្រសួង​ពាក់ព័ន្ធ និង​មន្ត្រី​ជំនាញ ស្វែងរក​ប្រភព​មូលហេតុ ឃើញថា​ស្រា​ទាំងនោះ មាន​ជាតិ​មេ​តា​ណុល​ហួស​កម្រិត​។ ក្រសួងសុខាភិបាល និង​មន្ត្រី​អាជ្ញាធរខេត្ត​ស្រុក​ឃុំ​ភូមិ ក៏បាន​អប់រំ ផ្សព្វផ្សាយ​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ និង​ហាមឃាត់​ការផលិត និង​លក់​ស្រា ដែល​មិនមាន​ប្រភព​ច្បាស់លាស់​ទាំងនោះ​។ អាជ្ញាធរ​សមត្ថកិច្ច ក៏បាន​ចាត់វិធានការ​ផ្លូវច្បាប់ ដោយមាន​ចាប់​អ្នក​ផលិត​ស្រា និង​អ្នកលក់​ស្រា ដែល​រកឃើញ មាន​ជាតិពុល​មេ​តា​ណុល លើស​កម្រិត​ទាំងនោះ បញ្ជូនទៅ​តុលាការ កាត់ទោស​ច្រើន​នាក់​រួចមកហើយ​។​

​កន្លែង​បិត​ផលិត​ស្រាស រួមទាំង​តៀម​លក់​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ នៅក្នុង​ភូមិ ក៏ត្រូវ​បិទ​ឈប់​ឲ្យ​ដំណើរការ​។ ប៉ុន្តែ​វិធានការ​ទាំងនេះ ហាក់ដូចជា បានត្រឹមតែ​ទប់ស្កាត់ ហើយ​កើតហេតុ​ពុល​ស្លាប់​មនុស្ស​រួចហើយ ទើប​ចាត់ការ​។ ដូច្នេះហើយ បានជា​នៅតែ​កើតមាន​នូវ​ករណី​ពុល​ស្រាស ស្រាថ្នាំ បណ្តាល​ឲ្យ​មាន​អ្នកស្លាប់ និង​ចូល​សង្គ្រោះបន្ទាន់​ជាច្រើន​នាក់​ដដែល​។​

​ដូច្នេះ​ចាប់ពីពេលនេះ​តទៅ មន្ត្រី​ជំនាញ​ទាំង​ថ្នាក់ជាតិ និង​ថ្នាក់ក្រោម​ជាតិ រួមទាំង​អាជ្ញាធរ​សមត្ថកិច្ច​ខេត្ត​រាជធានី ស្រុក​ក្រុង​ខណ្ឌ ឃុំ​សង្កាត់ និង​មន្ត្រី​ភូមិ គួរតែ​ចាត់វិធានការ​ទប់ស្កាត់​ដូច​ភ្លៀងរលឹម​។ ត្រួតពិនិត្យ​រាល់ថ្ងៃ នៅតាម​មូលដ្ឋាន តាម​កន្លែង​លក់​ចាប់​ហ៊ួ​យ តៀម​លក់​ស្រា​តាម​ភូមិ បើ​មាន​លក់​ស្រាស ស្រាថ្នាំ ត្រូវ​ត្រួតពិនិត្យ ហើយ​អប់រំ ណែនាំ​អ្នកលក់​ទាំងនោះ ពី​គ្រោះថ្នាក់​នៃ​ការលក់​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ ដែល​ផ្សំ ហើយ​មាន​ជាតិ​មេ​តា​ណុល​ខ្ពស់ ហួស​កម្រិត​។ បើ​ចង់​លក់​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ ត្រូវតែមាន​ប្រភព​ច្បាស់លាស់ និង​ឆ្លងកាត់​ការត្រួតពិនិត្យ​ត្រឹមត្រូវ​ពី​មន្ត្រី​ជំនាញ​។​

​ចំណែក​តាម​ផ្ទះ​បិតស្រា ឬ​កន្លែង​ផលិត​ស្រាស ក៏​ត្រូវតែ​ឆ្លងកាត់​ការត្រួតពិនិត្យ​ពី​មន្ត្រី​ជំនាញ​ត្រឹមត្រូវ​។ ការផលិត​ស្រាស ត្រូវមាន​ក្បួនខ្នាត​ត្រឹមត្រូវ និង​អនាម័យ​ស្អាត​ល្អ ហើយ​ធានាថា ស្រាស ដែល​បិត​ពី​អង្ករ​ទាំងនោះ មិនមាន​ជាតិពុល ដូច​អ្វីដែល​ខ្មែរ​យើង ផលិត​តាម​ភូមិ ដែលមាន​សុវត្ថិភាព​កន្លងមក​។​

​ចំណែក​អ្នក​និយម​ផឹក​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ​វិញ ក៏​គួរតែ​ខ្លាច​ខ្លួនឯង​។ ត្រូវតែ​មើល​ឲ្យ​បានច្បាស់លាស់​ពី​ប្រភេទ​ស្រា ដែល​ទិញ​ផឹក​។ បើ​ទិញ​ប៉ះ​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ លាយ​ជាតិ​មេ​តា​ណុល គឺ​ប្រៀបដូចជា​ទិញ​ថ្នាំពុល ថ្នាំ​ពិស​មក​ផឹក​សម្លាប់ខ្លួន​ដូច្នោះ​ដែរ​។ យក​ល្អ ឈប់​ផឹក​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ​តែម្តង ហើយ​បើ​ថា ចង់​ផឹក​ណាស់ ក៏​គួរតែ​រកលុយ​ទិញ​ស្រា​បៀរ​កំប៉ុង​ផឹក ទើប​មាន​សុវត្ថិភាព​។​

​ជា​សរុបទៅ អាជ្ញាធរ​សមត្ថកិច្ច និង​មន្ត្រី​ជំនាញ ត្រូវតែ​ហាមឃាត់ និង​ផ្អាក​រាល់​ការផលិត​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ ដែល​មិនមាន​ច្បាប់​អនុញ្ញាត ហើយ​ដកហូត​រាល់​ស្រាថ្នាំ ដែល​ផលិត​ដាក់​ដប​ជ័រ ទឹក​សុទ្ធ​អង្កាញ់ៗ ព្រោះថា កាលពីពេល​ថ្មីៗ​នេះ ស្រាថ្នាំ តាំង​គួ​យ ក៏បាន​សម្លាប់​មនុស្ស មិនតិច​ទេ នៅ​ខាង​ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ​។​

​ចំណែក​អ្នករកស៊ី​លក់ និង​អ្នក​ផលិត​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ ក៏​ត្រូវតែ​គិតគូរ​ឡើងវិញ ព្រោះ​បើសិនជា ស្រា​នោះ ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​អ្នកពុល​ស្លាប់ គឺ​ទាំង​អ្នកលក់ និង​ទាំង​អ្នក​ផលិត ត្រូវ​មានទោស ជាប់ពន្ធនាគារ​។ ករណីនេះ មាន​ជា​ឧទាហរណ៍​រួចមកហើយ​។ ក្នុងនោះ អ្នក​ផឹក​ស្រាស​ស្រាថ្នាំ ក៏ត្រូវ​ភ្ញាក់ខ្លួន​មុនគេ បើ​មិន​ចង់​ពុល​ស្លាប់​ទេនោះ​៕​សរន