​ប្រែ​សម្រួល : កញ្ញា​ដា​លី​ស (​ប៊ី​ប៊ីស៊ី​) ៖ អនុ​មេរោគ​បំប្លែង​ថ្មី​នៃ​កូ​វីដ​កំពុង​បង្ក​ឱ្យ​មាន​ការព្រួយបារម្ភ​មួយចំនួន​នៅក្នុង​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក ជា​កន្លែង​ដែល​វា​កំពុង​រីក​រាលដាល​យ៉ាង​រហ័ស​។​

​ករណី​ខ្លះ​ត្រូវបាន​កត់ត្រា​នៅក្នុង​ចក្រភព​អង់គ្លេស ដូច្នេះ​តើ​អ្នក​ត្រូវ​ដឹង​អ្វី​ខ្លះ​អំពី​មេរោគ​បំប្លែង XBB.1.5?

​តើ​មេរោគ​បំប្លែង XBB.1.5 ជា​អ្វី​?

​វា​គឺជា​ការលេចឡើង​មួយ​ផ្សេង​ទៀត​នៃ​មេរោគ​បំប្លែង​អូ​មី​ក្រុង​របស់កូ​វីដ ដែល​ខ្លួន​វា​ផ្ទាល់​បាន​ឆ្លង​រាលដាល​តាម​ពីក្រោយ​មេរោគ​បំប្លែង​អាល់​ហ្វា បេតា ហ្គា​ម៉ា និង​ដែល​តា​ពីមុន​។​

​អូ​មី​ក្រុង​បាន​ឆ្លង​រាលដាល​សាហាវ​ដាច់​គេ​បើ​ធៀប​នឹង​មេរោគ​បំប្លែង​ដទៃ ចាប់តាំងពី​វា​បាន​លេចឡើង​នៅ​ចុងឆ្នាំ ២០២១ ហើយ​បាន​បើកផ្លូវ​ឱ្យ​មាន​អនុ​មេរោគ​បំប្លែង​ជាច្រើន ដែល​ឆ្លង​រាលដាល​កាន់តែ​សាហាវ​ជាង​មេរោគ​បំប្លែង​ដើម​។​

​រោគសញ្ញា​របស់ XBB.1.5 ត្រូវ​គេ​គិត​ថា​ស្រដៀង​ទៅ​នឹង​អនុ​មេរោគ​បំប្លែង​អូ​មី​ក្រុង​មុនៗ​ដែរ ប៉ុន្តែ​វា​នៅតែ​លឿន​ពេក​ក្នុង​ការបញ្ជាក់​អំពី​រឿងនេះ​។ មនុស្ស​ភាគច្រើន​មាន​រោគសញ្ញា​ដូច​ជំងឺ​ផ្តាសាយ​។​

​តើ XBB.1.5 ឆ្លង​រាលដាល​ខ្លាំង ឬ គ្រោះថ្នាក់​ជាង​មេរោគ​បំប្លែង​មុនៗ​?

XBB.1.5 ខ្លួន​វា​ផ្ទាល់​វិវត្តពី​មេរោគ​បំ​ប្លែង XBB ដែល​បាន​ចាប់ផ្តើម​ចរាចរ​នៅ​ចក្រភព​អង់គ្លេស​ក្នុង​ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២២ ប៉ុន្តែ​វា​មិន​ត្រូវបាន​ចាត់ថ្នាក់​ជា “​មេរោគ​បំប្លែង​គួរឱ្យ​ព្រួយបារម្ភ​” ដោយ​អាជ្ញាធរ​សុខាភិបាល​នោះ​ទេ​។​

XBB មានការ​បំប្លែង ដែល​ជួយ​ឱ្យ​វា​យក​ឈ្នះ​លើ​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​របស់​រាងកាយ ប៉ុន្តែ​គុណសម្បត្តិ​ដូចគ្នានេះ​ក៏​បាន​កាត់បន្ថយ​សមត្ថ​ភាព​របស់​វា​ក្នុង​ការឆ្លង​កោសិកា​របស់​មនុស្ស​ផងដែរ​។​

​លោកស្រី​សាស្ត្រាចារ្យ វិន​ឌី បា​ក្លេ (Wendy Barclay) មកពី​សាកលវិទ្យាល័យ Imperial College London បាន​និយាយថា XBB.1.5 មានការ​បំប្លែង​មួយ​ហៅថា F486P ដែល​ស្តារ​សមត្ថភាព​នេះ​ក្នុង​ការចងភ្ជាប់​ទៅ​នឹង​កោសិកា​ខណៈ​បន្ត​គេចចេញ​ពី​ប្រព័ន្ធ​ភាពស៊ាំ​។ នេះ​ធ្វើឱ្យ​វា​កាន់តែ​ឆ្លង​រាលដាល​បាន​យ៉ាង​ងាយស្រួល​។​

​លោកស្រី​បាន​និយាយថា ការផ្លាស់ប្តូរ​ទាំង​នេះ​គឺ​ដូចជា “​ជណ្តើរ​ថ្មើរជើង​” យ៉ាង​អ៊ីចឹង ខណៈ​មេរោគ​ព្យាយាម​វិវត្ត​ខ្លួន​ដើម្បី​ស្វែងរក​វិធី​ថ្មី​ដើម្បី​គេចខ្លួន​ពី​យន្តការ​ការពារ​របស់​រាងកាយ​។​

​អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ​មកពី WHO បាន​បញ្ជាក់​កាលពី​ថ្ងៃ​ពុធ​ទី​៤​មករា​ថា មេរោគ​បំប្លែង XBB.1.5 មាន “​ប្រៀប​ខាង​ការលូតលាស់​” លើ​ប្រភេទ​អនុ​មេរោគ​បំប្លែង​ផ្សេងទៀត​ទាំងអស់ ដែល​បាន​ឃើញ​កន្លងមក​។​

​ប៉ុន្តែ​ពួកគេ​បាន​និយាយថា​មិន​មាន​ការ​ចង្អុលបង្ហាញ​ថា​វា​ធ្ងន់ធ្ងរ​ឬ​បង្ក​គ្រោះថ្នាក់​ជាង​អនុ​មេរោគ​បំប្លែង​អូ​មី​ក្រុង​ពីមុនៗ​នោះទេ​។​

WHO បាន​និយាយថា ខ្លួន​នឹង​តាមដាន​យ៉ាង​ដិត​ដល់​លើ​ការសិក្សា​តាម​មន្ទីរពិសោធន៍ ទិន្នន័យ​មន្ទីរពេទ្យ និង​អត្រា​នៃ​ការឆ្លង ដើម្បី​ស្វែងយល់​បន្ថែម​អំពី​ផលប៉ះពាល់​របស់​វា​ទៅលើ​អ្នកជំងឺ​។​

​តើ XBB.1.5 រីក​រាលដាល​នៅឯណា​?

​ជាង​៤០​ភាគរយ​នៃ​ករណី​កូ​វីដ​នៅ​សហរដ្ឋអាម៉េរិ​កត្រូវ​បាន​ប៉ាន់ប្រមាណ​ថា​បណ្តាលមកពី XBB.1.5 ដែល​ធ្វើឱ្យ​វា​ក្លាយជា​មេរោគ​លេចធ្លោ​នៅក្នុង​ប្រទេស​នេះ​។​

​នៅ​ដើម​ខែ​ធ្នូ វា​មាន​ត្រឹមតែ ៤ ភាគរយ​នៃ​ករណី​ឆ្លង​ប៉ុណ្ណោះ ដូច្នេះ​វា​បាន​វ៉ា​ដាច់​អនុ​មេរោគ​បំប្លែង​អូ​មី​ក្រុង​ផ្សេង​ទៀត​យ៉ាង​រហ័ស​។​

​ការ​ចូល​ដេក​មន្ទីរពេទ្យ​ព្យាបាល​កូ​វីដ​បាន​កើន​ឡើង​ក្នុង​ប៉ុន្មាន​សប្តាហ៍​ថ្មីៗ​នេះ​នៅ​ទូ​ទាំង​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​។​

​ទីភ្នាក់ងារ​សន្តិសុខ​សុខភាព​ចក្រភព​អង់គ្លេស​គ្រោង​នឹង​ចេញផ្សាយ​របាយការណ៍​ស្តីពី​មេរោគ​បំប្លែង​ដែល​កំពុង​រីក​រាលដា​ល​នៅក្នុង​ចក្រភព​អង់គ្លេស​នៅ​សប្តាហ៍​ក្រោយ ហើយ​អាច​សំដៅ​ទៅលើ​មេរោគ XBB.1.5៕

មេរោគ​បំប្លែង XBB.1.5 មាន​អា​ការៈដូ​ច​ផ្តាសាយ​ដែរ ប៉ុន្តែ​គេ​នៅ​មិនទាន់​ដឹង​ថា​វា​អាច​បង្ក​ឱ្យ​ឈឺធ្ងន់ធ្ងរ​ឬ​យ៉ាងណាទេ