ដោយៈ ដកស្រង់​ពី​វចនានុក្រម​សម្តេច​សង្ឃរាជ ជួន ណាត​

​ប្រឌិដ្ឋ​

​កិរិយាសព្ទ​

​ពាក្យ​ប្រើ​ក្លាយ​មកពី ប្រតិដ្ឋ អាន​តាម​ទម្លាប់​ថា ប្រឌិត ( មើល​ពាក្យ ប្រតិដ្ឋ ) ។​

​ជិនវង្ស​

(​ជិនៈ​វង់​)

​នាមសព្ទ​

(​សំ​. បា​. ជិន​+ វំ​ស ) វង្ស​នៃ​អ្នកឈ្នះ ។ ព្រះនាម​ក្សត្រ​១ ព្រះអង្គ​ក្នុង​រឿង​សាស្ត្រាល្បែង​ពាក្យកាព្យ​សម្រាយ​; រឿង​នុ៎ះឯង​ហៅថា រឿង​ជិនវង្ស ដែរ ( ជា​រឿងប្រតិដ្ឋ “​ប្រឌិដ្ឋ​” ) ។​

ប្រតិដ្ឋ​

(​ប្រដិត​)

​កិរិយាសព្ទ​

( បា​. ប​តិ​ដ្ឋ​; សំ​. ប្រតិ​ឞ្ឋ “​ឋិត​នៅ​នឹង​, តាំងនៅ​ស៊ប់​, តាំងនៅ​ជាប់លាប់​; ឈរ​ស៊ប់​, . . . ” ) ខ្មែរ​ប្រើពាក្យ​នេះ​សំដៅ​សេចក្ដី​ថា បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ឡើង​តាម​យោបល់​របស់ខ្លួន ដោយ​ប្រដូច​ទៅនឹង​នេះ​នឹង​នោះ​ខុស​សោះ​ក៏មាន ត្រូវ​ដែរ​ក៏មាន​
​កុំអាល​ជឿ​ពេក ព្រោះ​អ្នក​និយាយ​ចេះតែ​ប្រតិដ្ឋ​ថាៗ​ទៅ​ទេ ។​
​ប្រើ​ជា គុ​. ក៏បាន : រឿងប្រតិដ្ឋ​, ពាក្យ​ប្រតិដ្ឋ រឿង​ឬ​ពាក្យ​ដែល​គេ​ប្រតិដ្ឋ​ឲ្យ​មាន​ឡើង​
​សាស្ត្រាល្បែង​ថ្លែង​រឿង​ក្រៅពី​ជាតក​មែនទែន​, ដូចជា​រឿង​លក្សណ​វង្ស​, រឿង​ស័ង្ខ​សិល្ប៍​ជ័យ​, រឿង​សព្វ​សិទ្ធ​, រឿង​ជិនវង្ស . . . សុទ្ធតែជា​រឿងប្រតិដ្ឋ ដូចគ្នា​នឹង​រឿង​ប្រលោមលោក​ដទៃទៀត ដែលជា​រឿងប្រតិដ្ឋ​នោះដែរ ។ ពាក្យ​ថា រូប​យាយ​ចាស់​រវៃអំបោះ​នៅក្នុង​វង់​ព្រះចន្ទ្រ ជា​សម្ដី​ប្រតិដ្ឋ​ប្រាប់​ក្មេង​តូចៗ​ដែល​វា​សួរ​, ឯ​តាម​ការណ៍​ពិត គឺជា​រូប​ទន្សាយ (​ពោធិសត្វ​) ដែល​មានចែង​ក្នុង​គម្ពីរ​ជាតក ( ខាង​ពុទ្ធ​និយម ) ។ ល ។ តាម​ទម្លាប់​និយាយថា ប្រឌិត ឬ​ធ្លាប់​សរសេរ ប្រឌិដ្ឋ ក៏មាន​, គួរ​សរសេរ ប្រតិដ្ឋ វិញ​ត្រឹមត្រង់​តាម សំ​. និង បា​. លាយ​ចម្រុះ​គ្នា​, ត្រូវ​ការអាន​ថា ប្រដិត​, ឬថា ប្រឌិត តាម​ទម្លាប់​ក៏​សឹងតែ​បាន​, ដូចជា​សរសេរ អតិ​ត ឬ អតីត ធ្លាប់​អាន​ថា អ​ឌិ​ត នោះដែរ ដ្បិត​ការអាន​ខុសពី​សរសេរ​នេះ រាប់​ថា​ជា អញ្ញត្រសព្ទ ក្នុង​អក្សរសាស្ត្រ ដូចជា អញ​, អ្នក​, នេះ​, នោះ អាន​ថា អា​ញ់​, នាក់​, និះ​, នុះ . . . ដូច្នោះ​ដែរ ។ ល ។​

​ប្រចណ្ឌ​

(​ប្រ​ច័ន​)

គុណសព្ទ​

( សំ​. ប្រចណ្ឌ ) ដែល​ក្ដៅក្រហាយ​, អន្ទះអន្ទែង​, ច្រណែន ព្រោះ​កាមរាគ​
​ស្រី​ប្រចណ្ឌ​ប្ដី​, ប្រុស​ប្រចណ្ឌ​ប្រពន្ធ ។​
​ខ្មែរ​យើង​ប្រើ​ជា កិ​. ឬ ន​. ក៏មាន​
​កុំ​ប្រចណ្ឌ​នឹង​គ្នា​; ឈ្លោះ​ព្រោះ​ប្រចណ្ឌ​, មាន​ប្រចណ្ឌ​ចិត្ត ។​

ប្រឌិត​

​កិរិយាសព្ទ​

( ម​. ព​. ប្រឌិដ្ឋ ) ។​